Oud, Stout en Vrij: Het Leven Na Succes – Monique Bolung

Monique Bolung Golden Blues - Oud, stout en vrij: het leven na succes
Monique Bolung Golden Blues - Oud, stout en vrij: het leven na succes

Vandaag het gesprek met Monique Bolung.

Monique is transcultureel systemisch coach en opleider met meer dan dertig jaar ervaring.

Ze was directeur van SchoolvoorCoaching, oprichter van Breinkorf, een bureau voor teamcoaching, en werkt nu vanuit Golden Blues.

Bescheiden als een Indische, plat Amsterdams als het moet — Monique draait niet om de waarheid heen.

Ze begeleidt mensen die willen leven met alles wat ze zijn: kracht, kwetsbaarheid, verlies en verlangen.

Haar werk raakt thema’s als macht en onmacht, verzoening en thuiskomen in ontheemding.

Laten we beginnen…

Wat ik zoal leerde van Monique:

  • 00:00 intro –
  • 02:40 Het was vooral hard werken en ze kwam tot de realisatie dat dit niet was wat ze nu moest doen.
  • 003:55 Op je 69e ‘systemic dans and movement’ gaan geven.
  • 04:45 We hebben in deze tijd (met Ai) geen behoefte aan nog meer slimmere mensen, maar aan mensen die kunnen doorvoelen en doorgronden.
  • 08:25 Kun je je legacy doorgeven?
  • 12:40 Haar levensenergie is toegenomen, toen ze zich bewust realiseerde dat haar leven eindig is.
  • 16:30 Ze heeft een aantal succesvolle bedrijven gehad, en dat gaf veel werk, succes, geld, maar ook een gevoel van leegte.
  • 17:35 Een voorbeeld hoe je op een lollige manier oud kunt worden.
  • 18:30 Voornemen om oud, stout en fout te zijn op haar leeftijd.
  • 20:05 De komende jaren zal ze veel verlies lijden.
  • 25:05 Ze is statenloos opgegroeid en kreeg op haar zestiende de Nederlandse nationaliteit om te gaan studeren.
  • 34:25 Neem je leven zoals het komt, en leef het zoals je bent, en niet zoals je moet zijn. – haar legacy
  • 36:45 Het verschil tussen onderwijs/opleiden en ontwikkelen.
  • 38:55 We hebben vooral iets te ontwikkelen op de emotionele en sociale kant in deze tijd met de ontwikkeling van de Ai, en minder op de intellectuele kant.
  • 40:40 Iedereen ziet dat dit niet goed gaat, maar we wachten tot de wal het schip keert.
  • 41:35 Ondernemers hebben een soort leeftijdsgrens, die komt na de groei- en succesverslaving.
  • 44:40 De maximalisatie van welzijn in plaats van winst.
  • 48:15 ‘F*ck you’ ongelukkige jeugd ik doe mijn eigen ding.
  • 49:10 In voldoende mate je slachtofferschap en in voldoende mate je daderschap nemen.
  • 51:20 Ze kon niet zeggen, ‘Ik ben kwetsbaar.’
  • 52:40 Ondernemers en managers in de top laag van de organisatie hebben vaak iets van, ik heb misschien geen makkelijke start gehad, maar ik trek me er niets van aan en gaan dan in de overdrive en zijn daar succesvol in.
  • 54:50 Het leven kunnen nemen, en blij zijn met wat het leven je geeft.
  • 56:15 Hoe lang heeft het familiesysteem voeten aan de grond in de regio? Hoeveel stabiliteit zit er in je dna?
  • 58:40 De bijdrage die ze levert door met migranten te werken.
  • 1:02:00 Het gesprek aan gaan door de juiste vraag te stellen in plaats van stelling nemen.
  • 1:04:10 Als er meer wij komt, wordt je rijker, ook als individu.
  • 1:09:00 Organisaties hebben meer doorleefd leiderschap en wijsheid nodig.

Meer over Monique Bolung:

Boek:

  • 10 Tips voor Teamcoaching (2020)

Andere bronnen:

Video van het gesprek met Monique Bolung

Kijk hier https://youtu.be/kcKx2qwq55Q

De onderwerpen die we bespreken raken aan belangrijke thema’s zoals levensenergie, leiderschap, kwetsbaarheid, systeemverandering, en de balans tussen succes en zingeving. Hier zijn enkele kernpunten:

1. Levensfase en zingeving

  • “Op je 69e ‘systemic dance and movement’ gaan geven” en “Voornemen om oud, stout en fout te zijn”: Dit benadrukt het belang van levenslang leren en experimenteren, ook op latere leeftijd. Het is een oproep om stereotypen over veroudering te doorbreken en te blijven groeien, zelfs als dat onconventioneel is.
  • “Haar levensenergie nam toe toen ze zich realiseerde dat haar leven eindig is”: Dit sluit aan bij het idee van memento mori—bewustzijn van sterfelijkheid kan leiden tot meer intensiteit en authenticiteit in het leven.

2. Kritiek op succes en leegte

  • “Succesvolle bedrijven gaven werk, geld, maar ook leegte”: Een herkenbare observatie: succes en materiële welvaart garanderen geen geluk. Veel mensen ervaren dit na jaren van hard werken en zoeken naar diepere betekenis.
  • “Maximalisatie van welzijn in plaats van winst”: Een pleidooi voor een post-groei economie, waar welzijn en duurzaamheid centraal staan. Dit past bij jouw interesse in postgroei-initiatieven.

3. Emotionele en sociale ontwikkeling in het AI-tijdperk

  • “We hebben geen behoefte aan slimmere mensen, maar aan mensen die kunnen doorvoelen en doorgronden”: Een krachtige stelling, vooral nu technologie veel cognitieve taken overneemt. Empathie, wijsheid en emotionele intelligentie worden steeds belangrijker.
  • “Ontwikkelen vs. opleiden”: Onderwijs richt zich vaak op kennis en vaardigheden, maar persoonlijke groei en zelfkennis zijn minstens zo cruciaal.

4. Kwetsbaarheid en leiderschap

  • “Ik kon niet zeggen: ‘Ik ben kwetsbaar’”: Veel leiders en ondernemers worstelen met kwetsbaarheid, terwijl juist authenticiteit en openheid vertrouwen en verbinding creëren.
  • “Ondernemers hebben een leeftijdsgrens na groei- en succesverslaving”: Dit suggereert dat er een natuurlijke evolutie is in ambitie—van prestatie naar betekenis.

5. Legacy en verbinding

  • “Neem je leven zoals het komt, en leef het zoals je bent”: Haar legacy lijkt te gaan over acceptatie, authenticiteit en vrijheid.
  • “Als er meer ‘wij’ komt, word je rijker als individu”: Een mooie samenvatting van hoe collectief welzijn individueel geluk versterkt.

6. Systeemverandering en verantwoordelijkheid

  • “We wachten tot de wal het schip keert”: Een kritiek op passiviteit—verandering begint bij individuele actie en moed.
  • “Doorleefd leiderschap en wijsheid”: Organisaties hebben leiders nodig die ervaring en menselijkheid combineren met visie.

Reflectievragen voor jou

  • Wat raakt jou het meest in deze uitspraken? Zijn er thema’s die aansluiten bij je eigen ervaringen of werk?
  • Hoe zie jij de rol van kwetsbaarheid en authenticiteit in leiderschap? Past dit bij wat je ziet in jouw netwerk of organisatie?
  • Hoe zou jij de balans tussen succes en zingeving beschrijven? Heb je zelf momenten meegemaakt waar je dacht: “Is dit het?” na een periode van hard werken?

Transcript

Erno Hannink: [00:00:00] Hallo en welkom bij aflevering 483 van de Decide for Impact podcast. Vandaag het gesprek met Monique Bolum. Monique is transcultureel systemisch coach en opleider met meer dan 30 jaar ervaring. Ze was directeur van school voor coaching, oprichter van Breinkorf, een bureau voor teamcoaching en werkt nu vanuit Golden Blues.

Bescheiden als een Indische, een plat Amsterdam zoals het moet. Monique draait niet om de waarheid heen. Ze begeleidt mensen die willen leven met alles wat ze zijn. Kracht, kwetsbaarheid, verlies en verlangen. Haar werk raakt thema’s als macht en onmacht, verzoening en thuiskomen in ontheemding. Mijn naam is Erno Hanink en ik deel mijn opgedane kennis ervaring en expertise met jou.

Ik coach ondernemers zodat ze besluiten nemen om hun impact te groeien. Het was opnieuw voor de derde keer een [00:01:00] bijzonder gesprek met Monique. Het is altijd fijn om met haar in gesprek te komen en van haar wijsheid te leren. Laten we beginnen. Welkom in de nieuwe podcast aflevering. Vandaag spreek ik met Monique Bolum.

Welkom Monique. Dank je. Opnieuw het is de derde keer dat ik met je spreek in de podcast. Ik spreek elkaar natuurlijk vaker maar voor de podcast.

Monique Bolung: Ja.

Erno Hannink: De vorige keer was in juni 2023 en daarvoor was het nog langer geleden. Het was een van de eerste afleveringen van de podcast. Dat zal ruim tien jaar geleden zijn, denk ik uit mijn hoofd.

En ondertussen is er weer veel veranderd in wat jij doet in jouw leven. Dus ik dacht, dat is wel een mooi moment om te kijken hoe je er nu in staat met je bedrijf, met jezelf. Omdat ik wat ik van je zie en wat ik van je gehoord heb, denk ik, er zitten hele interessante onderwerpen in waar je mee bezig bent.

Dus daar wil ik het heel graag over hebben. Ik denk voor mensen die jou niet kennen, de meest interessante stuk is [00:02:00] waar je mee bezig bent nu. Je hebt zo’n drie rollen bedacht voor jezelf in deze nieuwe fase van je leven. Maar hiervoor had je breinkorf, daar hebben we de vorige keer bijvoorbeeld over gesproken.

Wat was voor jou de reden om met pensioen te gaan of uit breinkorf te stappen, dat je zegt ik ga het nu anders doen?

Monique Bolung: Ja, nou ik merkte met breinkorf, het was gewoon ook keihard werken. Weet je, dus ik dacht ook, ik geloof dat ik toen ik uit breinkorf stapte, was ik 66 geloof ik, 67. Ik had het gevoel ja, dit is niet wat ik nu nog moet doen.

Ik wist toen ook niet wat ik wel moest doen. Dus ik ben 1 januari 2021 uit breinkorf gestapt. En ik zat op de bank en ik dacht nou, ik ben breinkorf ben benieuwd wat er gaat gebeuren. Ik weet eigenlijk niet wat ik ga doen. Dus ik had geen plan, ik had geen [00:03:00] verwachtingen. Ik voelde wel, er hangt iets in de lucht.

Toen merkte ik in de tijd daarna, dat ik zelf ook een soort ontwikkeling doormaakte. Want ja, je bent 67, je krijgt pensioen, je krijgt ook AOW. Ik vond het echt fantastisch dat dat allemaal zomaar op de rekening binnenkwam. En je hoeft niet als ondernemer een factuur te sturen. Maar ik dacht wel, wat heb ik nou nog de wereld te bieden?

Heb ik nog de wereld iets te bieden En zo ja, wat? En eigenlijk werd dat in de twee jaren daarna duidelijk Maakte ik een soort ontwikkeling door, waarbij ik ook merkte, ik wil eigenlijk toch wel veel meer met mijn eigen roots. Indo, wat betekent dat eigenlijk nu? Dus toen ben ik ook veel meer workshops gaan geven voor Indische vrouwen, dus dat is wat er gebeurt.

En ik ben ook, ik heb me echt verdiept in het systemisch werk en ik werd gevraagd als opleider bij de school [00:04:00] voor systemisch bewustzijn, dus ik gaf ook opleidingen in systemisch werk. En dat vind ik zelf heel leuk om te vertellen, want ik ben toen op mijn 69ste nog systemic dance en movement gaan geven.

En ik dacht echt, nou ben ik 69 en ik geef een soort dansopleiding, weet je wel, dat vond ik echt wel super tof. Wat ik mooi vind aan systemisch werk is dat het eigenlijk veel meer gaat over ervaren en dat eigenlijk teruggeven, wat je ziet gebeuren, omdat je ziet wat mensen ervaren maar ook zelf ervaren.

Dus het is veel minder een denk-analytische manier. En in deze fase past dat veel beter bij mij dan in eerdere fases. Misschien ook wel in deze tijd. Ik denk eigenlijk wel zeker in deze tijd. Want we hebben, denk ik, niet echt hoefte aan nog veel meer slimmere mensen. Ook zeker met AI. Maar veel meer met mensen die kunnen doorvoelen [00:05:00] en doorgronden.

Dus als het gaat over mijn huidige bedrijf Golden Blues, dan gaat het eigenlijk daarover. Het gaat erover hoe je kunt leven, ook als je 71 bent zoals ik, met alles wat er zich in je leven voorgedaan heeft. En dat ook gebruiken. Dus niet wegstoppen. Ik heb heel lang in mijn leven de lastige dingen verbloemd of weggestopt.

En nu wat ik eigenlijk mensen wil meegeven is, hoe kun je alles wat er in je leven is gebeurd ook nemen. En dat ook doorgeven in je persoonlijk leiderschap. Of dat nou is als directeur van een organisatie, of dat is als Indische vrouw of dat is als bejaarde vrouw zoals ik. Hoe ga je dat doorgeven? En daar zijn die drie lijnen uit ontstaan Dus Tara, hoe geef je als leider, [00:06:00] je doorleeft leiderschap door?

En hoe leef je als Indische vrouw vanuit alle ups, maar ook downs die je in je leven hebt gehad? En hoe doe je dat ook als zenuwen? En dat laatste vind ik ook heel leuk en ook zinvol. Omdat het denk ik mensen helpt als je alles kan nemen wat er in je leven gebeurd is. Helpt het je ook om echt mild te zijn en niet zuur te worden of verbitterd of teruggetrokken, stil verdrietig, depressief?

Nou, dus dat Waar ik mee bezig ben.

Erno Hannink: Een heel verhaal. Zo ervaar ik het niet, voor duidelijkheid Dat is beter. Ik moet het uit mezelf betrekken. Voor mij ben je echt een voorbeeld op dit vlak. En wel omdat ik ook altijd heb gezegd, sinds ik voor mezelf ben begonnen, ik ga niet met pensioen. Ik zou nooit met pensioen willen.

Ik wil gewoon altijd blijven werken. Omdat ik werk wat ik doe, vind ik het veel te leuk om daarmee te stoppen. Wat moet ik dan gaan doen als ik met dit werk zou stoppen? Ik heb geen idee, want dit vind ik het leukste wat er is. En [00:07:00] natuurlijk kan dat veranderen Er is bepaald moment in je leven dat je zegt, ik ga nou iets anders lukken.

En jij bent toen die opleiding gaan doen met dat systemische werken. En ik denk, ja, dat is toch interessant. Dat je een soort ontdekking doet. Terwijl wat jij zegt net, dat je veel meer gaat voelen dat je dat heel belangrijk was in deze fase voor jou. Terwijl zolang als ik ken, heb ik altijd het gevoel gehad dat het voelen bij jou heel erg aanwezig was in het werk wat je deed.

Toch het spirituele is dat ook vaak wat in. En… Ja, en jouw roots heb je volgens mij ook in mijn beleving van een afstand nooit echt verbloemd of verzwegen of weggeduwd Dus het was een onderdeel. En zo heb ik ook altijd, als ik een ander met een ander op je sprak, ook altijd benoemd een wijze vrouw Omdat die roots van, dat doe ik echt, de wijsheid van je roots die neem je mee in wat jij doet.

En dus dat is super interessant. En dus in plaats van dat je een bepaald moment denkt van de nieuwe [00:08:00] generatie van, dat is een oude die er niets meer van snapt. Denk ik dat mensen tegen je opkijken, tegen jou opkijken voordat ik kijk, als een wijze vrouw. Omdat je zoveel wijsheid met je meeneemt en dat ook meegeeft zeg maar.

Dus dat ook beschikbaar stelt. Dus ik vind dat echt super mooi.

Monique Bolung: Ja, ik vind dat beschikbaar stellen. Dus zeg maar, ik denk als je zo, op mijn leeftijd Gaat het veel meer over… Kun je je legacy doorgeven. Daar gaat het eigenlijk over. Dus je zou kunnen zeggen dat in de leeftijd waarop jij bent. Ben je echt bezig met je bedrijf te bouwen Uit te breiden.

Eigenlijk je rijk helemaal in te richten en te bouwen. En wat ik merk is dat ik bezig ben met een terugtrekkende beweging. En dus wel eigenlijk anderen een soort van naar voren te brengen [00:09:00] Zodat zij het werk op hun manier. Want je moet niet over je graf regeren. Op hun manier kan voortzetten. Dus ik ben ook bezig Soms denk ik wat ben je allemaal aan doen op je 71ste.

Maar ik ben ook bezig met twee vrouwen Om hun eigenlijk. Mijn legacy over te dragen, zodat zij dat op hun manier weer kunnen doorgeven. En de ene is de batik, dat is voor Indische vrouwen die ZZP’ers zijn. Hoe kan je nou ondernemen vanuit je eigen roots en zowel de kwaliteiten maar ook de valkuilen die je hebt als Indische vrouw in het ondernemen, hoe kan je daarmee werken?

Als de veranderkaravaan, met Zandrijn doe ik dat, gaat over hoe kan je organisatieverandering nu zo faciliteren dat het niet alleen vanuit het hoofd gebeurt, maar juist vanuit helemaal wie je bent en ook helemaal vanuit de mensen [00:10:00] die die verandering doormaken, niet alleen vanuit hun hoofd, maar ook echt helemaal vanuit wie ze zijn.

Dus de legacy vind ik op mijn leeftijd, om die door te geven, wat ik denk wat waardevol is. anderen, zodat zij weer hun eigen ding ermee kunnen doen, dat vind ik nu heel erg… Van toepassing op mij. Want ik weet ook, ja, moet je horen, ik moet ook reëel zijn. Op je 71e, misschien kan ik nog wel vijf jaar werken.

Maar misschien ook niet. Kijk ik weet niet ken je Paul de Blot? Ja. Ja, die man heeft nog gewerkt tot zijn negentigste Dat was heel inspirerend, weet je wel. Nou, dat is wel een voorbeeld. En er is ook een Japans-Amerikaanse dame, Arawana. Zij is, geloof ik, 80 of zo. Maar geeft ook nog steeds een soort van dans, sociale danstrainingen.

Ja fantastisch. Weet je, dus als ik dat mag doen, dan zal ik dat blijven doen. Maar tegelijkertijd [00:11:00] weet ik ook, ja, het leven duurt niet eeuwig Dat vind ik ook wel een interessant gegeven dat het leven niet eeuwig duurt.

Erno Hannink: Nee en tegelijkertijd denk ik, dus door dit, door te doen waar je, Energie vindt dat je het leven wel rekt.

Het klinkt alsof je het beïnvloedt, zeg maar. Het klinkt alsof je daar controle over hebt. Dat is niet wat ik bedoel. Maar door bewust in beweging te blijven fysiek, dans bijvoorbeeld, maar ook mentaal door telkens met mensen in gesprek te zijn, te ontwikkelen, blijft je systeem je lichaam en ook je brein, blijft gewoon continu bezig Waardoor er een reden is voor je lichaam om door te gaan en niet te zeggen, oh ja, ik merk dat ik steeds meer stil zit, dus het zou zo’n tijd kunnen zijn dat ik hier vandaan mag gaan, zeg maar.

Daar geloof ik ook in. Ik geloof in als je dus gewoon als ouderen bezig blijft, mentaal en fysiek, dat dat je leven rekt. Er zijn ook genoeg bewijzen voor, dus in de [00:12:00] Blue

Monique Bolung: Zones

Erno Hannink: is dat ook zo. Dus de ouderen blijven daar, die zijn met participatie bezig in hun families op het land, bewegen nog steeds heel actief.

Dus ik denk dat dat ouderen zo Ik wou niet zeggen de gouden regen, maar dat dat een kans is om zo lang mogelijk deel te mogen maken van het leven, van je relaties van je gezin, van je vrienden. Dus ik denk dat het niet vreemd is dat iemand als Paul de Blot of deze dame, die Japanse dame, dat die zo lang leven omdat ze dus al die tijd bezig blijven met iets waar ze heel veel energie uit halen.

Monique Bolung: Ja, dus het gaat eigenlijk, je weet nooit hoe lang je leven is, maar het gaat wel over levensenergie. Heb je voldoende, of kun je je levensenergie, ook al zit je stil in de stoel, bij wijze van spreken, kun je die voeden? Daar gaat het over. En ik denk, wat ik zelf wel merk, is dat [00:13:00] mijn levensenergie ook is toegenomen toen ik me realiseerde, ja, maar ik ga dood.

Dat klinkt heel raar. Maar ja Dus mensen vinden dat soms spannend als ik dat zeg. Maar ik vind het wel, ik wil wel graag leven met het bewustzijn van dat ik stervend ben. En dan kan ik ook voelen, oh ja, maar dan weet je wel, dan ben ik heel dankbaar dat ik er nog ben bijvoorbeeld. En iedere herfst, iedere lente, ik heb het minder in de zomer en de winter, denk ik altijd, hoe vaak ga ik dit nog meemaken?

Hoe vaak ga ik nog zo’n mooie lente meemaken? Weet je wel, dus dat zijn wel, vind ik, belangrijke dingen voor mijzelf om te voelen dat ik er nu ben. Dat is een manier om je levensenergie zeg maar, op een bepaalde manier te laten trillen om mij zo te laten resoneren. En wat ook voor mij een manier is, is om te kijken, wat is er nou eigenlijk in mijn leven gebeurd?

En wat heb ik nou ook [00:14:00] misschien wel oké gedaan, of waar ben ik blij mee, of waar ben ik dankbaar voor? Maar ook, wat is niet zo gelopen als ik eigenlijk had gewild? En daar ook verantwoordelijkheid voor te nemen, niet in de zin van dat ik daarvoor op mijn knieën moet, maar wel van dat is wel wat ik gedaan heb en dat is zo, punt.

Weet je wel, dus dat je daar ook met realisme naar kan kijken, zonder het groter of kleiner te maken en ook kunt zijn met de dingen die je niet hebt gedaan of die niet zijn gebeurd. Dat geeft ook een soort van rust, waardoor je levensenergie naar mijn ideeën ook toeneemt. Dus dat is waar ik mensen in

Erno Hannink: begeleid, om het zo maar te zeggen.

Voor mij klinkt het heel erg Stoïcijns.

Monique Bolung: Ja, dat zei je.

Erno Hannink: Dus als je bewust bent van de eindigheid van het leven en daar [00:15:00] dankbaar bent voor iedere dag die er is, in jouw geval de herfst en de lente met name, dat is een soort seizoen. Ja. Dat betekent gewoon dat je heel erg bewust En denkt, oh ja, morgen zou ik er niet meer kunnen zijn.

En daarmee, op het moment dat je er morgen wel bent, de dag weer aangeboden is, heel dankbaar kunt zijn voor het feit dat je nog een dag mag leven. Of nog een seizoen wat dat ook mag geweest zijn. Ik denk dat dat heel veel mensen zou helpen Want heel veel mensen leven op dit moment, met ondernemers bijvoorbeeld die ik spreek, alsof er geen eindigheid is aan hun leven.

Alsof het nooit stopt. Ze richten alles in op een manier zoals het lijkt alsof dit nooit zou kunnen veranderen. En dat is natuurlijk niet een realisme. Dat is wel de verwachting, maar het kan ook anders gaan. Dus ik vind dat heel mooi. En ik ben nogal benieuwd. Je had het over die realisatie van de dood dat dat inzicht veranderde dat die energie veranderde voor jou.

Maar [00:16:00] hoe ontstond dan voor jou de realisatie, ja, ik ga. Een keer dood Wat was dan het verschil met daarvoor bijvoorbeeld?

Monique Bolung: Nou, daarvoor leefde ik een beetje zoals jij vertelt over het eeuwige leven bij wijze van spreken. En alsmaar nou ja, meer wil ik niet zeggen, maar wel alsmaar doelen stellen, daar naartoe gaan, hard werken.

En op een gegeven moment dacht ik, ja, maar weet je, ik heb best wel succesvolle bedrijven gehad. Ja, dat geeft in ieder geval heel veel werk, dat zou ik zeggen. Het geeft ook energie, het geeft ook succes, het geeft geld. En toch was er een bepaalde leegte, omdat ik dacht, ja, ik weet het niet, is dit het dan?

En toen dacht ik wel, dat was ook wel bij Breinkorf, dat ik dacht, ja, dit gaat heel erg [00:17:00] lijken op wat ik al eerder heb gedaan. Dat ik dacht van, ja, maar nu hoe? Hoe dan? Hoe dan verder? En wat ook hielp… Misschien niet op een heel positieve manier, maar beide ouders zijn vrij jong gestorven Mijn vader is 56, was 56, mijn moeder was 67.

En toevallig op die leeftijd of niet toevallig, dacht ik van toen kwam de dood dichterbij. Dat ik dacht, ja, en hoe dan? Wat gaat er dan gebeuren? En als ik dood ga, ben ik dan blij dat ik tien succesvolle bedrijven heb gehad? Nou, ik denk het niet. Weet je wel, wat geeft mij dan vervulling? En nou heb ik het geluk, ik heb een hele leuke oma gehad.

Die echt kon genieten van het leven. En ik dacht, ja, zij is voor mij wel een inspirerend voorbeeld. Ja, hoe je verbonden kan blijven met het leven, ook al zit je, mijn oma zat op een gegeven moment in een rolstoel. Maar zij was altijd [00:18:00] nieuwsgierig naar wat wij deden. En dan kwam ik samen met mijn man, haar was toen nog mijn vriend.

En dan zei ze, nou vertel wat doen jullie? Weet je wel, ze was zo gretig naar wat er in de buitenwereld gebeurde en dan spraken we daarover, was ze ook altijd heel benieuwd naar. Dus ja, ik denk dat onbewust destijds zij voor mij wel een mooi voorbeeld is geweest van hoe je op een lollige manier oud kunt worden.

Ook al zit je in een rolstoel. En zij was ook, ja, mijn voornemen is een beetje oud stout en fout te zijn op mijn leeftijd. En dat was mijn oma eigenlijk ook. Weet je, die kon soms best wel verkeerde grappen maken of dingen doen waarvan ik dacht, nou oma doe maar niet, weet je wel. Maar ze nam ook die vrijheid en daardoor had ze ook nog steeds die levenslust, terwijl voor haar ook heel duidelijk was dat ze zou overlijden.

Dus ik denk [00:19:00] dat dat heeft geholpen in me realiseren van, oh ja, maar ik heb ook… De dood in mijn leven te brengen. En niet als iets weg te houden. En ik denk wel in deze tijd is het eigenlijk een soort verplichting om eeuwig jong te zijn. Dus ik zou maar zeggen, 60 is het nieuwe 40 enzovoort. Ja, dat is het niet.

Natuurlijk denk ik ook wel eens, als ik mijn gezicht zo glad tref. Dan zie ik er toch een stuk jonger uit. Maar ja, het zakt allemaal naar beneden helaas. Dus ja, leef je leeftijd. Ja dus ik probeer wel het leven te nemen zoals het komt. En ook mijn oud zijn te nemen zoals het komt. En daar, en je had het net over Stoïcijns.

Ja, ik, bij mij is wel, en dat heb ik echt van Hilbrand Westra van de school voor systemisch rust zijn geleerd. Om, ja de taal overzicht ook van… Neem je lot. En dat [00:20:00] betekent niet dat je passief moet zijn, maar wel dat wat er op je weg komt, dat dat je lot is en dat je daarmee hebt te dealen. En dat je niet weg hebt te poetsen.

Dus het is interessant in deze levensfase want ik weet ook, eigenlijk de komende jaren zal ik veel verlies lijden. En hoort erbij. Dus ik zal dierbaren verliezen, ik zal gezondheid verliezen, ik zal minder kunnen werken. Er zit gewoon veel verlies en dat is niet alleen bij mij, dat zit gewoon in het leven, om het zo te zeggen.

Dus ja, hoe ga ik daarmee dealen? Ga ik iedere keer zeggen, oh het is niet eerlijk? Of kan ik zeggen, ja, als ik kijk naar de natuur, op een gegeven moment gaan planten dood. Zo is het ook. Dus hoe kan je dat En, als het ware je legacy, dat wat je achterlaat. Doorgeven en ook niet over je graf regeren. En [00:21:00] ik vind het zelf ook belangrijk, ik heb tegen iedereen gezegd met wie ik werk, als ik overdatum ben, als je denkt, oh het wordt een beetje een treurige Tina Turner op een podium, zeg het me dan.

Ik sla je eerst maar dan moet ik gewoon stoppen. Want wat ik ook wel zie is dat mensen het zelf vaak niet doorhebben. Dat ze er nog zoveel plezier in hebben. Maar dat je niet meer de toegevoegde waarde leeft. Dus dat is ook aan jou, als je denkt, oh Bolum ik moet nu ophouden.

Erno Hannink: Voorlopig kan ik me dat nog niet voorstellen.

Even over dat je ouders zijn vroeg overleden. En dat soort inzichten oplevert, oké, de dood is met mij. Maar tegelijkertijd heb je in jouw geval, jouw oma, die dus wel veel ouder is geworden, is ook een voorbeeld. Hoe zie je dat dan? Het verschil in die generaties, het is niet per se de generatie maar in dit geval die twee generaties in jouw familie, wat dat van effect heeft op jouw [00:22:00] besef en relatie met de dood?

Monique Bolung: Nou, het is wel eigenlijk een hele interessante vraag die je stelt, want als het gaat over transcultureel systemisch werk, en ik kijk bijvoorbeeld naar de generatie van mijn oma, zij is geboren in 1909, ze heeft in 1942, toen had ze twee dochters, haar man was overleden is de Japanse tijd begonnen in Indonesië En zij heeft meegemaakt de Bersiab-tijd dus de tijd dat Indische Nederlanders niet welkom waren in Indonesië.

Maar zij heeft wel toch een soort van stabiele jeugd gehad, hoewel het ook best wel lastig was. Waardoor zij meer veerkracht ook fysiek denk ik, in haar leven had dan bijvoorbeeld mijn ouders. Dus mogelijk is zij daardoor ook ouder geworden. Mijn moeder is geboren in 1929, mijn vader is [00:23:00] geboren in 1925.

Zij hebben in hun pubertijd de Japanse tijd meegemaakt en de Bersiab-tijd. En zij zijn gemigreerd naar Nederland, terwijl ze 25 tot 30 waren. Dus zij moesten het hier maken. Dus volgens zeg maar, transcriptie Cultureel systeem is werk. Toen zijn mijn ouders eigenlijk de eerste generatie die naar Nederland kwamen.

En die generatie is eigenlijk alleen maar aan het overleven. Die hadden een hele ingewikkelde jeugd gehad Die kwamen hier en die hadden zoiets van oké we moeten het hier maken. Wat ook nog speelt is, wij zijn het land uitgezet Wij moesten vluchten. Want mijn vader was gevaarlijk voor de Indonesische regering destijds Omdat hij wilde dat Menado een zelfstandige republiek werd.

Dat was niet [00:24:00] welkom Dus we zijn een soort van gevlucht. Dat heeft enorm veel stress bij mijn ouders. Niet alleen fysiek maar ook mentaal en emotioneel heeft dat veroorzaakt. Dus dat heeft een enorme weerslag gehad op hun gezondheid. Toen hier een bestaan opbouwde, was het ook stressvol. En tegelijkertijd het feit dat mijn vader niet meer Indonesië in kon, heeft bij hem denk ik heel veel verdriet en pijn veroorzaakt.

Hij is ook overleden in Zwitserland. Ik denk niet toevallig Hij wilde denk ik hier niet doodgaan, want hij wilde zich niet vestigen. Dus dan zie je dat de generatie van mijn ouders eigenlijk heel veel stress ook heeft gehad. Niet alleen maar door de migratie maar ook door het leven hierop. En is het niet toevallig dat zij vrij jong gestorven zijn?

Het blijkt ook uit onderzoek. Eerste migratie-migranten die hebben veel ziektes en overlijden op jongere [00:25:00] leeftijd dan de gemiddelde leeftijd hier in Nederland. En als je kijkt naar bijvoorbeeld de mensen die een tamelijk onbezorgde jeugd heeft gehad. En mijn oma kreeg pensioenen, dus zij hoefde niet te werken toen ze hier kwam En mijn ouders waren stateloos.

Dus mijn oma had de Nederlandse nationaliteit, waardoor ze ook alle AOW, pensioen, allemaal dat soort dingen kregen. Mijn ouders kregen niks.

Erno Hannink: En waarom waren je ouders stateloos dan?

Monique Bolung: Omdat mijn vader gevlucht was uit Indonesië, of niet welkom was in Indonesië, had hij ook niet meer de Indonesische nationaliteit.

Die werd afgenomen. En hij kon niet de Nederlandse nationaliteit krijgen, dat duurde een aantal jaren. En mijn vader heeft dat dus nooit aangevraagd mijn moeder wel. Dus ik ben tot mijn, ik denk tweede of derde, tot mijn zestiende ben ik stateloos geweest En toen is de Nederlandse [00:26:00] nationaliteit aangevraagd ook omdat ik ging studeren.

Want anders kon ik daar ook geen aanspraak om maken Dus zolang je niet de Nederlandse nationale tijd hebt dus het feit ik zeg dan even zo argeloos we waren stateloos maar je ziet dus dat dat heel veel alleen al financiële en sociale consequenties heeft dus ik denk dat dat ook meespeelt in hoe oud mijn ouders zijn geworden

Erno Hannink: heb jij het gevoel nu dat jij een soort zorgeloze of heb je een jeugdgaat met veel zorgen

Monique Bolung: ja ik denk dat mijn derde was mijn jeugd tamelijk zorgeloos daarna was het tot mijn achttiende best wel een genoetje zou ik maar zeggen veel verhuizingen we hebben in Duitsland gewoond op twee plekken we zijn in Nederland ben ik veel verhuisd en Nou ja, daar hebben we het wel eens over gehad in de allereerste podcast.

Ik heb financieel mijn ouders waren schatrijk tot [00:27:00] straatarm. En dat heeft ook die eerste jaren, heb ik dat meegemaakt. Ja, ik moet je eerlijk zeggen, daar hebben we ook wel over gehad. Ik heb daar zelf niet zoveel last van gehad als kind. Want mijn ouders, met name mijn moeder heeft dat heel goed gedaan.

Maar voor haar was het natuurlijk vreselijk dat we op een gegeven moment… Ik droeg kleren van de kerk. Ja, ik vond het niet zo erg, maar mijn moeder vond het natuurlijk vreselijk. Dus ik heb wat dat betreft ook wel een bijzondere verhouding met geld. Ja, het is er of het is er niet. Weet je, want dat ben ik gewend.

En als het er is, fijn Maar als het er niet is, ja jammer Dan zoeken we een oplossing of zo. Maar ik denk wel dat ik, omdat ik het overleven heel erg heb meegekregen in mijn genen… Dat ik daarom altijd heel hard heb gewerkt. Weet je wel, onbewust toch heel hard heb gewerkt. Om, ja, dat zit gewoon in je DNA, om het maar even zo te geven.

Erno Hannink: Ja, als je als luisteraar hier over dit stuk wil weten, dan luister naar de aflevering die staat in de show notes [00:28:00] zo meteen, over de eerste gesprek we hebben gehad, wat moet ik met al dat geld? Dat was de titel van die aflevering. En het ging dus veel over geld, en het ging veel over die tijd. Dat is een super interessant verhaal, dus mooi omdat we hier die link nou maken.

Over dat stuk van die, wat je gaat doorgeven, je legacy. Ik vind dat een heel, als ik hem positief verwoord, een interessante gesprek zeg maar, met mensen. De drang om een legacy na te laten. De drang om iets na te laten. Ik vind dat een hele bijzondere, met name van ondernemers. Wat betekent dat voor jou, dat je je legacy wat na laat wat overdragen?

Monique Bolung: Ja, ik hoop dat mensen er iets aan hebben als ze Eigenlijk meer ontspannen kunnen leven. Kijk wat heeft het mij zelf opgeleverd door mijn lot te nemen, door alles wat er in mijn leven gebeurd is een plek te geven, zonder wraak, om het zo te [00:29:00] zeggen, of zonder verbittering. Dan hoop ik dat dat uiteindelijk, dat klinkt al heel zweverig, maar dat het mensen meer ontspanning geeft en dat daarmee de wereld een stukje mooier wordt.

Want als je echt kunt leven van wie je werkelijk bent, met je hele hebben en houden, dan hoef je jezelf ook niet terug te houden. Weet je, ik ben natuurlijk veel aan de top van organisaties geweest en dan dacht ik altijd, ja, dan kom ik binnen 1,50 meter vrouw Indisch. Ik moet nu wel even mijn ik zou maar zeggen, mijn upgraded version geven van mezelf.

Ja, slim, snel, nou, allemaal dat soort dingen Dus dan komt er een enorme spanning tussen hoe je je gedraagt en wie je feitelijk bent. En het is zo fijn als dat samenvalt. Als ik had kunnen zeggen, sorry, ik kan wel aardig teamcoachen en ik heb wel wat verstand van verandering. En tegelijkertijd zullen we het ook doen met wat jullie weten.

[00:30:00] En ik ben niet altijd de slimste in de zaal, dat jullie dat weten. Dus dan is het veel meer dat ik kan zakken en werkelijk kan bieden wat ik te bieden. Nou, als mensen dat zouden kunnen doen, als ik dat op een of andere manier kan doorgeven aan anderen. Dus in dit geval aan George en aan Sandrine. En dat zij dat ook weer op hun manier voortzetten.

Dan zou ik dat echt wel… Ja, dan heeft wat ik gedaan heb nog iets langer betekenis dan wie ik ben nu. Dan in mijn leven het is misschien als met kinderen soms zeggen je kinderen iets onze kinderen zeggen soms iets dat ik denk oh wat fijn dat ze dat ook vinden want dat is ergens wat we er ook hebben geprobeerd in te stoppen dat is dan toch je legacy en als je dat dan ik ga [00:31:00] binnenkort oma worden als je ziet hoe mijn dochter dan soms nu spreekt over hoe zij haar ideeën die zijn nog heel klein hoor over hoe zij gaat opvoeden dat heeft ze ergens opgestoken dan word ik blij dan denk ik oh dan heeft het ergens zin gehad voor duidelijkheid als

Erno Hannink: ik wat kritisch ben over dit onderwerp over legacy heel erg tot de kern Legacy is denk ik dat je je kinderen hebt voortgebracht.

Dat is je legacy. En als ik hem heel erg tot de kern… en dat is heel erg koud voor de duidelijkheid… en zo bedoel ik het niet heel erg hard… maar de belangrijkste rol die we hebben als individu die nu hier is… is de mensheid voortbrengen. Dus nieuwe mensen baren zodat de mensheid voortleeft. Als diersoort voor de duidelijkheid.

Dus niet de mensheid die heel bijzonder is, maar als diersoort. Want dat is met alle dieren. Maar de belangrijkste legacy die een [00:32:00] leeuw heeft… is ervoor zorgen dat er jonge leeuwen komen… want dan leeft de leeuw voort. Dat is hetzelfde met de mens. Zo zie ik de legacy. En dat je een risico wat ik een beetje zie…

bij veel mensen die praten over legacy… doe niet wat ik altijd heb gedaan, want dat was altijd verkeerd… maar doe vooral wat ik nu zeg.

Monique Bolung: Dat moet je even ondertitelen. Ja,

Erno Hannink: sorry. Ik heb mijn hele leven op een bepaalde manier geleefd… En ik kom nu tot de conclusie dat dat niet de juiste manier was. Maar doe dus vooral dat niet.

Maar doe vooral wat ik nu zeg. Want dat is de beste manier om te leven. Als ik naar de buitenwereld kijk. Naar legacy

Monique Bolung: kijk. Ja, dan

Erno Hannink: hoor ik vooral dat. Jij verwoordt eigenlijk net zelf ook ongeveer zoiets. Niet zo hard voordat ik het heb.

Monique Bolung: Je

Erno Hannink: zegt, mijn leven heb ik zo geleefd. Ik heb eigenlijk geleefd met een soort afstand tot mezelf Tot hoe ik acteerde bij dit soort grote organisaties.

En nu kan ik veel dichter tot mezelf komen. Dus nu heb ik een andere ervaring. Dus nu moet je eigenlijk leven zoals ik nu leef.

Monique Bolung: Nou, ik weet [00:33:00] niet of ik dat goed vind. Nee ik zeg ook vrij hard en scherp

Erno Hannink: Maar ik denk dus dat iedereen heeft recht op zijn eigen ontdekkingsreis En het mooie is natuurlijk wat jij nu doet, denk ik, is bijvoorbeeld dat je opleidingen verzorgt.

Dat je je kennis op dat moment doorgeeft. En dat mensen dan dat in hun eigen leven, zoals je net al zei met die twee dames, je geeft je legacy door. Ik zou zeggen, je geeft je kennis en inzichten door. En zij pakken het erop en gaan daar hun eigen invulling aan geven hoe zij dat dan organiseren. En zoals je net al zei, niet over je graf heen regeren, dat is niet wat je wil.

Maar het is wel iets wat ik vaak hoor bij ondernemers. Dat gevoel van ik moet een legacy nalaten een groot bedrijf. Dat heb jij niet voor duidelijkheid. Dan denk ik van, maar waarom Die mensen die nu hier leven, die gaan iets anders bouwen dan wat jij ooit hebt gebouwd. Op hun eigen manier.

Monique Bolung: En

Erno Hannink: zij gaan dit zelf ervaren.

Dus wat is nou jouw drang om er iets neer te zetten wat daarna nog blijft? En ik denk dat [00:34:00] dat een beetje in de mens zit. Het is zo’n grootheidsgevoel dat wij als mens iets bijzonders… bijzonders zijn.

Monique Bolung: Maar

Erno Hannink: ik laat even jou aan het woord.

Monique Bolung: Nee ik vind het interessant wat je zegt. Het is een heel ander perspectief dus het is altijd interessant.

Kijk, ik heb Breinkorf op een gegeven moment achter me gelaten. Dat doen nu twee andere vrouwen, Silla en Daniela. Dat doen ze heel erg mooi en heel erg goed. Ergens zit daar nog een klein stukje van mijn idee in. Van mijn legacy, hè. Kunnen noemen. En tegelijkertijd doen ze natuurlijk ook heel erg hun eigen ding mee.

En heel erg prima. Ik heb geen behoefte om een groot bedrijf achter te laten. Absoluut niet. Dat vind ik veel te vermoeiend. Nee, dat wil ik niet. En mijn [00:35:00] legacy, als het gaat over… Dat gaat eigenlijk over inderdaad… Neem je leven zoals het komt en leef het zoals je bent en niet zoals je moet zijn dat is mijn legacy dat kan vele vormen aan ik heb daar mijn eigen lessen in geleerd als je er iets aan hebt geef ik ze graag als je er niks aan hebt, ook prima doe er je ding mee dus ik merk ook ik denk ook als ik kijk naar de levensfase van mensen we hadden het net over laten we zeggen van je 49ste tot je 63ste ben je bezig je eigen koninkrijk je eigen bedrijf te bouwen en dat zie je dus bij veel ondernemers die maken hem dan groot en hebben ook zoiets van mijn koninkrijk is fantastisch dus kom hier en hier heb je het goed en ga je kan ik dingen voor je doen want ik ben een [00:36:00] goede koning of een goede koningin als je Dat hoort ook bij die fase.

Daarna komt er een fase van, ja, wat heb ik eigenlijk gedaan? En wat is waard om door te geven? Dus zo zie ik legacy meer. Niet als iets in materiële vorm. Maar veel meer, ja, levenslessen waar anderen mogelijk iets aan hebben. Zoals jij iets hebt aan de Stoa of aan Stoïcijnse. Ik aan de taal. Nou, dan geef ik daar mijn eigen draai aan.

Erno Hannink: Even terug naar die fase. Hiervoor, die periode waar ik in zit, maar waar veel ondernemers in zitten. Zou het niet prettiger voor de maatschappij zijn… dat ze al meer zich gedragen als… De fase waar ze ernaar in zouden gaan. Waarschijnlijk zoals jij dat beschrijft. Dat je niet een. Want wat is dat voor een raar ego gedoe.

Dat je zegt. [00:37:00] Ik ga een heel groot empire bouwen. En kom in mijn koninkrijk. Want hier is het goed. Wat is dat voor een raar ego gedrag. Dat is toch een heel bijzonder gedrag. Want je kan ook zeggen. Sluit je bij mij aan. Ontwikkel je. Maar dat is even. Als ik kijk naar educatie. Ik was vorig. Ik was bij de universiteit.

Hoogschool Windersheim. En dat ging over inner development. En het ging met name over het onderwijs. En ik denk En we hebben het hier al vaak ook in de podcast over gehad. Ik denk dat er zit een verschil tussen mensen onderwijzen. En mensen ontwikkelen. Het is mensen onderwijzen Is dat je ze een vak leert Waarmee ze in de huidige maatschappij kunnen meedoen.

Dat ze daarmee geld verdienen. Maar veel belangrijker nog. Een bijdrage leveren aan bedrijven. Die er nu zijn. Om maximaal winst te genereren met elkaar. Of je zou zeggen. Het BNP kunnen opkrikken met elkaar. Terwijl als je mensen ontwikkelt tot een goed mens, dan kunnen ze in elke rol waar ook wanneer instappen en elke gedoe [00:38:00] kunnen ze waarschijnlijk handelen, omdat ze zich als mens ontwikkeld hebben.

Dus ik zou zeggen, in deze fase van 49 tot

Monique Bolung: 63,

Erno Hannink: dat je dan mensen ontwikkelt in je bedrijf, dat je goede medewerkers ontwikkelt. En niet omdat jij de koning bent, maar omdat je de ervaring hebt van daarvoor en dit overdraagt aan de mensen nu je nog een bedrijf hebt en dit nog kunt doen met die mensen. En dus je verwelkomt ze in je organisatie Om ze te ontwikkelen als mens en niet als een…

Een radertje in het geheel om ervoor te zorgen dat jouw bedrijf meer winst maakt zodat jij goed kunt afsluiten als koning van dit, of koningin van dit vaal ik vind dat een absurde situatie eigenlijk, ik vind dat een heel vreemd uitgangspunt

Monique Bolung: ja, ik merk je vuur ja[00:39:00]

dat is goed denk ik ja, en ik denk ook dat we wel, ja, ik zie ook wel ontwikkelingen daar naartoe, dat bedrijven toch wel, ik denk ook dat het niet meer zo haalbaar is zoals we twintig misschien dertig jaar geleden het idee hadden van hoe bedrijven moesten zijn met een sterke man aan de top van het bedrijf en dan heel hierarchisch, ik merk ook wel dat dat verandert ik merk ook dat verandert, we hadden dit voorgesprek ECOPA AI de kennis is heel toegankelijk nu Hij gaat vele malen sneller dan wat wij kunnen doen.

Ook het ontwikkelen van kennis gaat sneller. Dus er zal iets moeten gebeuren, niet zozeer aan de mentale kant. Want dat kunnen we een soort van uitbesteden. Niet totaal maar wel voor een groot deel. Maar er zal vooral iets moeten gebeuren op de emotionele kant en op de [00:40:00] sociale kant. Hoe gaan we ons met elkaar verbinden?

Want anders gaan we het niet redden. En dan heeft Nederland het, denk ik best wel lastig. En überhaupt Europa, Amerika, denk ik. Want die hebben veel meer een individuele cultuur. Dus hier, als het gaat over it takes a village to raise a chow. Dat is veel meer Afrika. Dat is ook meer Azië. Dus daar is er veel meer een wijkcultuur.

Maar tegelijkertijd is daar ook het verschil tussen arm en rijk Heel erg groot. Dus er zijn allerlei interessante ontwikkelingen waardoor je kan zeggen, oh ja, oké hoe gaan wij dat doen als individuele culturen Want we hebben echt wel een slag te maken daarin. Wat worden dan onze ideeën over winst? Wat worden onze ideeën over verdiensten?

Hoe gaan we de pot verdelen? Nu is het toch wel van, wat heb jij [00:41:00] bijgedragen? En dat verrekenen we. En daar wordt het, het wordt ingewikkelder Onze mentale modellen, als we echt daar naartoe willen, hebben te veranderen. Nou dat, ja, ik weet het niet. Als ik de ontwikkelingen in de zorg zie, dan denk ik, dat gaat helemaal niet goed hè.

Daar is het ook nog heel erg op, hoe kunnen we zo goedkoop mogelijk draaien met alle gevolgen van die. En iedereen ziet dat dit niet goed gaat, maar we wachten allemaal tot de bal. Wat wordt het gek gegeven? Nou ja en allerlei andere ontwikkelingen in de wereld denk ik ook, ja wat gaat er gebeuren? Het is nu al een gevecht tussen, is het wij of is het zij?

Als we het maar even abstract nemen. Dus ik snap je denkbeeld en ik sta er ook achter, ik ga dat waarschijnlijk niet meer meemaken. Maar we hebben, er zijn hele mooie initiatieven, ja hoe kunnen we die dan [00:42:00] met elkaar uitbouwen? En tegelijkertijd heb je dus, ik geloof, tien bedrijven die 99% van de rijkdom van de wereld hebben.

Nou, hoe gaat dat dan? Want die American Dream, als ik het zo maar even mag noemen, waar we met z’n allen in hebben geloofd, en dan neem ik het even op macro niveau, dus niet per individu, ja die heeft dus wel dit tot stand gebracht. En nog even terug naar die leeftijdsfase Kijk ik denk wel dat ook bij ondernemers dus ik vind dat wel een interessant idee, ook ondernemers hebben een soort van leeftijdsfase.

Kijk in het begin is je bedrijf als je dat opzet, dan zet je er heel veel kracht in, want het moet groeien, net als een jong plantje, weet je. Dus daar ben je voortdurend onkruid aan het wieden, heeft het nog een beetje mes nodig of niet, bij wijze van spreken paraplu als er te veel zon is, allemaal dat soort dingen.

Dus dat heeft heel veel aandacht nodig maar het heeft enorm veel [00:43:00] kiemkracht. Dus ja, je ziet dus ook dat sommige bedrijven start-ups die kloppen weet je. En dan heb je, oh, we kunnen groeien. Nou, dan krijg dus, ik zou maar zeggen, een soort groeiverslaving en succesverslaving waar we het nu over hebben. En pas als je denkt, oké ik weet nu wel ongeveer wat groei en succes is, Dan komt misschien het moment dat je denkt…

ja maar waar gaat het me nou eigenlijk werkelijk om? Dus het is ook ergens een natuurlijke groeicyclus… ook van ondernemers… van kiemkracht enorm groeien, bloeien… naar, oh ja, wat heb ik eigenlijk tot stand gebracht… Als mijn bedrijf neervalt, wat geef ik dan terug aan de aarde? Ik zou hem iets anders

Erno Hannink: zien, liever.

Ik denk dat als we echt naar de natuur kijken, dan zijn, ik praat over kiemkrachten over jonge planten. Dan heb je te maken met een grote boom die het licht [00:44:00] wegneemt van een jonge aanwas die eronder staat. Die de plant zelf heeft voortgebracht. En dan zijn, plotseling ontstaat door een storm ergens een gat in het bladerdak En ontstaat een lichtspot op een van die kiemen.

En die komt tot wasdom. En er ontstaat ruimte voor deze nieuwe boom. En op een bepaald moment is de boom ook aan het einde. En die valt om en is weer nieuw leven voor de volgende. Er is bij een boom nooit… De gedachte, ik moet maximaal groeien, ik moet altijd oneindig groeien, dat is er nooit aanwezig. Je groeit tot een bepaalde hoogte en je blijft zorgen voor de volgende generaties van de volgende bomen die eraan komen.

Het is de gedachtegang van ondernemers van mensen zoals we nu vooral naar het Anglo-Amerikaanse model kijken, dat we oneindig willen groeien. Dat vind ik dus een hele vreemde gedachtegang. Dus ik denk, in mijn beleving op dit moment, zit Europa ergens tussen de VS en andere landen [00:45:00] in, andere continenten in moet ik zeggen.

Want als ik naar het Rijnlandse gedachtegoed kijk, waar jij ook in thuis bent. Is dat je dat geeft? Ja, maar dan zit je toch veel meer op het samenvlak. Niet zo sterk nog als Afrika en misschien Azië. Daar zit veel meer natuurlijk de familiegedachte en nog veel sterker en dieper in. Maar ook soms beklemmend.

Daardoor heb ik ook een gesprek ook meegekregen. Maar dus ik denk dat Europa wel een kans maakt Als we tenminste in staat zijn om ons los te weken van die American Dream, van die Amerikaanse, Anglo-Amerikaanse gedachtegang. Dat we altijd moeten blijven groeien, dat dat de enige weg is. En veel meer vanuit de samengedachte en veel minder vanuit een maximalisatie van de winst.

En dus veel meer vanuit een maximalisatie van de welzijn van de mens. En dus de zorg terugbrengen naar een staats… Aangelegenheid, dat je dat met elkaar financiert, zodat iedereen recht heeft op goede zorg. En niet alleen de mensen die het, tussen klootjes, als je naar de camera, ja, die het verdienen. Als ik het dan even heel negatief breng hè.

Dat is natuurlijk wat er gebeurt, is dat mensen nu anderen afgeven en zeggen, ja, maar zij [00:46:00] verdienen dat niet, want ze hebben, of je nou over de zorg of wat dan ook praat, maakt niks uit, want dat is, we hebben dat model zo sterk opgenomen dat we ook werkelijk dat voelen. Dat is natuurlijk een heel vraag. Zo zijn we van Europeanen van oorsprong eigenlijk niet.

Denk ik. Maar dat jij hebt daar misschien een andere…

Monique Bolung: Ja,

Erno Hannink: is het punt. We zijn wel zo geworden. Ik zou heel graag teruggaan naar veel meer, wat in mijn regio vaak wordt genoemd, het nobberschap zeg maar. Ja, het is wel dat je kijkt vanuit de gemeenschap Hoe kan de gemeenschap een kind ontwikkelen? Dat is wat ik van denk.

Want dan krijgen we dus mensen, en er zijn ook ondernemers die veel meer denken in samen, in plaats van mijn koninkrijk. Ja

Monique Bolung: Want ik ben er met je eens. En ja. Ik weet niet. Misschien dacht je dat ik daar anders over dacht. Nee, nee

Erno Hannink: nee. Het gaat over dat stuk. Aan medicien merk je dat stuk legacy. Dat is voor mij echt.

Ik vind dat een ingewikkeld iets. Omdat ik het gevoel [00:47:00] heb dat er heel vaak iets in staat. Ik moet iets nalaten. Je hebt al iets nagelaten. Dat is eigenlijk al voldoende. Je bent al heel erg. Maar opleiden. Mensen ontwikkelen. Vind ik iets anders dan iets nalaten.

Monique Bolung: Ja. En legacy gaat voor mij niet zozeer over een bedrijf of een vorm Nee snap ik.

Daar gaat het niet over. Het gaat niet over winst Maar meer een manier van… Zij leven, misschien ook wel ondernemen, die je mogelijk iets brengt. En ik denk, om in de vergelijking met die bomen te blijven of met planten, ik denk ja, zoals er nu ook landbouw bedreven wordt, er is alleen maar een uitputtingsslag, heel veel nest gaat erop, de gewassen worden mooier maar niet beter, niet lekkerder.

Ze zijn goed te verkopen, maar ze leveren eigenlijk veel te weinig voedingsstoffen. Dus ja, weet je, die parallel, [00:48:00] dit is één op één op wat jij zegt met grote bedrijven of met bedrijven die alleen maar willen groeien.

Erno Hannink: En

Monique Bolung: die er voor de sier nog een beetje een duurzaamheids of een diversiteits en inclusielintje om doen.

Zodat het nog beter verkoopt.

Erno Hannink: Ja duurzaamheidslintje. Een ander onderwerp wat ik ingewikkeld vind, en daarom vind ik het interessant om daar met jou in gesprek te zijn, is dat het overdragen van hoe je bent door de generaties heen en de verantwoordelijkheid voor dingen nemen die dan wel van jezelf zijn.

Of terwijl, laat ik het anders zeggen, soms bekruipt mij het gevoel dat hoe ik me nu gedraag, dat dat op dit moment door veel mensen wordt gebruikt als zijnde, dit is ontstaan uit de vorige generaties. Ik ben nu zo door de vorige generaties. En als een soort, nou ja excuus is niet het goede woord, maar wel een reden, zeg maar als een soort motivatie.

En hoe zie jij [00:49:00] dit? Wanneer neem je je eigen verantwoordelijkheid en wanneer kijk je naar wat zit er in mij uit het verleden?

Monique Bolung: Ja, het mooiste zou zijn als je beide kunt doen. Dus ik zou maar zeggen, ik doe nu even heel bot, maar je kan zeggen ja, ik ben nu helemaal zo, want ik had een ongeluk gejeugd. Dus daarom kan ik niet of heb ik niet of doe ik juist.

Ja, dat kan. Je kan ook zeggen, nou fuck you, ongelukkige jeugd Ik doe gewoon mijn eigen ding. En ik zal bewijzen dat het anders kan. Dat was een beetje mijn versie. Dus dan ga je heel erg hard werken. Maar dan eigenlijk neem je ook niet dat deel van jezelf, om het zo maar te zeggen. Stel dat ik echt een heel ongelukkige jeugd had, want dat valt ook nog wel mee.

Maar waar het over gaat, wat mij betreft is… Nou, je kan of dader zijn of slachtoffer als ik het even zou zeggen. Dit is een bekend systemisch principe. Dus je kan zeggen, alles is mij aangedaan. En waar het over [00:50:00] gaat is, kan je in voldoende mate, in realistische mate, je slachtofferschap nemen. En kan je ook in voldoende mate je daderschap nemen Dus waar het over gaat, is ik kan zeggen, ik had een ongelukkig jeugd, dus daarom doe ik nu alles zoals ik het doe.

Ik kan ook zeggen, ja, ik had een makkelijker start kunnen hebben en tegelijkertijd is dat dus niet gebeurd. Het is zo. En wat ga ik er nu mee doen? En niet door het te verdringen of te overdrijven, maar wel te kijken, oké en hoe heeft het mij gevormd Zowel in positieve als in negatieve manier. Kijk in die overdrive van hard werken zat ook wel een kernkwaliteit, om het zo maar te zeggen.

Dus je kan zeggen, de valkuil was, ik ging veel te hard werken, daardoor was ik eigenlijk te weinig thuis. Of eigenlijk, ik was te weinig thuis. Daar heb ik allemaal verantwoordheid voor. [00:51:00] Ja, ik was als moeder te weinig thuis. Ik zou het nu anders doen, maar het is wel gebeurd. Heeft consequenties gehad voor mijn kinderen?

Absoluut. Ik zou het nu anders doen. Maar is wel gebeurd. En dat ik ook tegen mij kan zeggen, ja, dit is gebeurd, dit is wat ik heb gedaan, jullie hebben daar de consequenties van ondervonden. En eigenlijk dat zij gaan zeggen tegen zichzelf, oké dit is er gebeurd, en hoe ga ik daar nou mee dealen? Zowel in positieve als, niet door, maar van, nou, misschien had het ook een positieve kant, maar ik heb er ook schade mee opgedaan, en wat ga ik daarmee doen?

Want dat is hun lot, om het maar even zo te zeggen hoor. Dus ja, ik was van de soort niet lullen maar poetsen en niet klagen maar dragen dat soort terminologie, maar daarmee deed ik ook mezelf en [00:52:00] ook mijn omgeving tekorten Ja, want ik was vroeger echt iemand die, als we het hadden over kwetsbaarheid, en ik was natuurlijk veel in omgevingen waar we het hadden over kwetsbaarheid, en dan zei iemand tegen me, ja kan je dan zeggen, ik ben kwetsbaar Ik zei, nou, dan wil ik eerst een kotsbakje.

Want ik vond dat zo’n vreselijke term, kwetsbaar. Ik kon niet zeggen, ik ben kwetsbaar. En dat geeft iets aan hoe ik mijn eigen gezonde slachtofferschap niet kon pakken. Want ik zie natuurlijk ook wel mensen, en die zitten met name in de hoge managementlagen, die zeggen, oké dit is mij overkomen, maar ik trek me er niks van aan.

Ik zet gewoon mijn schouders eronder. Ik denk, ook heel veel ondernemers hebben dat. Heel veel mensen hebben echt helemaal niet zo’n makkelijke start gehad. En die gaan dan in de overdrive. En zijn daar ook nog succesvol in. Dus dat is een beetje een ontslachtig antwoord.

Erno Hannink: [00:53:00] Wat het is, ik zie mezelf niet als bijzonder.

En toch op dit vlak heb ik regelmatig het gevoel dat ik heel bijzonder ben. Ik heb enorm veel geluk gehad. Zo omschrijf ik dat werkelijk. Omdat ik van mening ben, stoïcijn dat ik op heel veel dingen geïnvloed heb. Dus ik heb enorm veel geluk gehad met een hele gelukkige jeugd. Met hele zorgzame ouders die er waren.

We hadden niet veel geld, maar we hadden geld. Er was geld, we hadden eten, we gingen op vakantie Niet ver, maar we gingen op vakantie. En ook later, toen ik van mezelf begon als ondernemer. Of toen ik bij verschillende bedrijven gewerkt heb. Toen heb ik wel… De managers hadden van vandaag, jezus man, zo zou ik het nooit doen.

Dit is niet mijn manier, zo zou ik nooit willen werken op die manier. Maar het heeft me wel geleerd om gewoon met regelmaat op zoek te gaan naar een nieuwe cultuur, een bedrijfscultuur, om te ontdekken wat is er anders, om daar ervaring op te doen. En toen ik voor mezelf begon wist ik een aantal dingen, zo ga ik dat in ieder geval niet doen.[00:54:00]

En dus bijvoorbeeld de keuze maken dat ik vanuit huis ging werken als vader, als man, als kostwinner, om de jeugd van mijn kinderen mee te maken. En dan kan je zeggen, ja dat is een keuze. Wat ik dan zou doen, is al het succes bij mezelf neerleggen. Maar het is ook het geluk hebben dat je dus die mogelijkheid hebt, dat je de ruimte hebt gekregen om dit te doen.

Er zijn genoeg mensen die dit niet kunnen. Er zijn ook genoeg mensen die het wel kunnen en het niet doen. Dat snap ik ook voor duidelijkheid. Dus ik denk wel… Als ik over dat intergeneratiele stuk nadenk dan denk ik, ik heb echt geen idee wat ik hier zou moeten zoeken in het verhaal. Ik kan echt, daar zit mijn worsteling in.

Worsteling. Ik heb er geen last van op dit moment, hoeveel dat ik heet.

Monique Bolung: Nee nee nee, nee. Maar wat ik heel mooi vind, is dat je dus ook het geluk van een tamelijk onbezorgde jeugd en [00:55:00] liefhebbende ouders, dat je dat neemt. Ja, en ik weet nog, ik ben natuurlijk een paar keer bij jou thuis geweest. En daar hangt een, nu niet meer, want je bent aan het vuizen.

Maar daar hing een hele mooie bruisfoto van jou en je vrouw. En het eerste wat je zei want ik zat er zo naar te kijken, het eerste wat je daarover zei was, de mooiste dag van mijn leven. En ik vond dat zo, ja, ontroerend dat je dat kon zeggen. En dat is dus… Dat is, dat kan je ook zeggen, is persoonlijkheid.

Wat ik echt heel bijzonder aan jou vind is, jij hebt altijd het leven kunnen nemen en was altijd blij met wat het leven je gaf, zolang als ik jou ken. Of je omzet nou huizenhoog of gemiddeld was. Jij nam het altijd en je wist ook dat het altijd goed was. Wij hebben natuurlijk met z’n drieën in die businessclub gezeten.

En jij was altijd blij [00:56:00] met wat er was. En de andere twee, waarvan ik wel eentje ben, en Pieter de andere, die hadden altijd, oh ja maar je volgt, ja, ga maar dat doen, ga maar dat breken, over dat. Want wij zaten in die groeifase. En jij was altijd, oké nou dit is het en ik ben daar heel tevreden mee. En dat vind ik altijd heel mooi aan jou.

Dus ik zou maar zeggen dat wat je nu met vuur en vlam zegt leef je al zolang als ik jou ken. Dat heeft deels te maken met je persoonlijkheid, maar mogelijk ook met hoe lang woont jouw familie al op de Achterhoekse grond, als ik vragen mag.

Erno Hannink: Nou ja, Twente. Twente, sorry. Mijn familie komt uit Twente. En ik ben naar de Achterhoek waar is het, ruim 30 jaar geleden.

Mijn beide ouders, de familie komt allemaal uit Twente. Dat is echt [00:57:00] generaties Twente.

Monique Bolung: En van mijn vrouw is

Erno Hannink: het generaties Achterhoek. Dus

Monique Bolung: wat mooi is, als ik kijk naar mijn familiesysteem die heeft nog maar pas voeten aan de grond hier. En jouw familiesysteem is echt geworteld in die Twentse grond en van je vrouw in de Achterhoekse grond.

Dat geeft enorm veel stabiliteit. En ook aan je bedrijf geeft dat enorm veel stabiliteit Weet je, mijn bedrijf is altijd een beetje, bij wijze van spreken, dit. Oh ja, we zijn hier. Nou, je ziet het ook. Jouw bedrijf ontwikkelt zich, maar heeft een hele stabiele ondergrond. Mijn bedrijf heeft ook een stabiele ondergrond, maar heeft wel een aantal daantewisselingen ondergaan.

Ja, migrant, gevestigd Nederlander gevestigd Achterhoeker en Twentenaar. Dus dat is ook, ik zie het ook bij mijn man. Mijn man, zijn familie komt uit Vinkerveen, [00:58:00] generaties lang. Ja, die heeft ook iets. Het is heel aards, die is heel gegroeid, weet je. Terwijl ik vladder soms maar een beetje door het leger, bij wijze van spreken.

Dus daarin kan je ook zien van, ja, dat intergenerationele Hoeveel stabiliteit zit er eigenlijk in je denen?

Erno Hannink: Mooi Het zorgt in ieder geval voor rust, die stabiliteit.

Monique Bolung: Ja,. Ja, dat kan ik in jou ook echt ervaren. En ook ergens een soort, in ieder geval wat ik bij jou altijd ervaar, is een soort levensvreugde.

Blij met wat er is. Verbinding, zowel met, hele sterke verbinding met je familie met je gezin, met je ouders toen ze er nog waren. Met je schoonouders weet je. Dus dat wekt het ook vanzelf op. En jou, weet je, jouw vrouw kent eigenlijk de Achterhoek zo goed. Dus zij weet ook, bij wijze van spreken instinctief hoe het moet.

[00:59:00] Ik moest hier echt wennen in Alkmaar, dat ik dacht hoe werkt het hier? Het werkt hier heel anders dan Amsterdam. Maar hoe? Ik heb geen flauw idee. Ik krijg dat nu een beetje in gaten.

Erno Hannink: Ja mooi. Als Indonesische Nederlander en kijkend naar de toekomst die je net al beschreef, waar we met elkaar naartoe gaan.

Wat denk jij, wat jij… Hoe zou jij kunnen bijdragen aan de ontwikkeling van de mensen in Europa of Nederland, als je hem kleiner maakt, om voor een betere toekomst met elkaar te gaan?

Monique Bolung: Ja, ik probeer dat door mensen die hier naartoe gemigreerd zijn, of die zich hier gevestigd hebben, om ze zowel die connectie met het land van herkomst van hun familiesysteem ook werkelijk te leven, en tegelijkertijd echt voet aan de grond te krijgen in Nederland.

Dus ook blij te zijn en gebruik te kunnen maken Vanuit dat je hier [01:00:00] geaard bent, dat je hier gegrond bent, van de mogelijkheden die Nederland biedt. Want als je dit alleen maar ziet als een doorgangsland, dan gebruik je Nederland, om het maar even zo te zeggen En als je zegt, oké ik ben hier, want ik kon daar niet blijven om wat voor reden dan ook.

En ik ga hier mijn leven opbouwen. Ik vind sommige dingen vreemd, dat mag nog steeds. Ben ik niet gewend omdat ik ook nog verbonden ben met waar ik vandaan kom. Maar ik heb hier ook dingen, maak ik mee, waar ik heel blij mee ben. Dat zou mijn bijdrage, zou ik graag aan willen bijdragen. Daarom werk ik graag met migranten.

Erno Hannink: En als jij kijkt het is ook mooi dat je het zo expliciet noemt, migranten zo noemt. Want als je kijkt naar de positie van migranten in de samenleving op dit moment, in Nederland, maar niet alleen in heel Europa, in de VS. Als ik een optimistisch ben, die staat onder druk. Dan ben ik hem [01:01:00] vrij positief. Hoe neem je dat mee?

Of neem je dat mee?

Monique Bolung: Ja, ik neem dat wel mee. Soms ook omdat het moet, bij wijze van spreken. Ik denk dat als je… Steeds meer of neer als migrant. Dus wat kan je er als migrant aan doen? Kijk, stemmen is natuurlijk altijd een ding, als je mag stemmen. Dus dat is eigenlijk de enige manier waarop je op macroniveau er invloed op kan uitoefenen.

Als het gaat op microniveau, dan heb je ook iets te doen in je eigen ontwikkeling. Dus dan heb je ook iets te doen in, oh ja, en hoe zeer als ik het tot voor mezelf hou, hoe ben ik ook verbonden met Nederlands-Indië en met Indonesië? En wat daarin houdt al tegen dat ik in Nederland echt gevestigd ben? Dus ik zou maar zeggen, de koloniale geschiedenis is niet heel makkelijk [01:02:00] om me daar heel goed mee te verbinden.

Hoe moet ik me daarmee verbinden dat ik toch ook hier helemaal kan zijn en niet al door… Naar mijn man blijven kijken als die witte Nederlander die Nederlands-Indië heeft onderdrukt. Dat is een heel simpel voorbeeld, maar toch in ruzies wat ieder echtbaar heeft, waarin je van elkaar vervreemd, dat ik dan niet opeens helemaal die Indische vrouw word en hem zie als, maar dat ik ook kan kijken, oh ja, maar jij denkt daar zo over, want jij komt uit een familie die helemaal, zeg maar, in de vinkerveest klei is opgegroeid.

Dus ja, jij kijkt daar heel anders. En hoe kunnen we dan nu die dialoog aan? Dat is op microniveau. Dat is ook op microniveau als iemand, als ik het gevoel heb, oh ik word hier eigenlijk niet helemaal netjes behandeld, dat ik het gesprek aangeef. Jij zegt iets, dat klinkt in mijn [01:03:00] oren vreemd kunnen we daarover doorpraten Dat is ook op microniveau dat ik, nou ja, dat ging eigenlijk vanzelf, maar dat ik toch iedere keer Nederland bedankt van, mijn AOW is binnen.

Yes. En mijn pensioen is binnen. Hebben jullie goed geregeld? Weet je? Het zit in dat soort kleine dingen. En op meer mesoniveau dus in mijn eigen omgeving, kan ik dat door, nou ja wat ik eigenlijk net zei die dialoog aan te gaan. Of mensen ook, nou ja soms doe ik dat ook wel in organisaties bij cultuurverandering dat ik ook een parallel maak met de migratie in Nederland of naar Nederland toe.

Ja, zover, ik ben niet onze liefheerder dus zover rijdt mijn input.

Erno Hannink: Nee dat denk ik ook. En het mooie… Wat je net ook schrijft en beschrijft hoe je die dialoog aangaat ik denk dat dat super krachtig is en ik zou zeggen dat is iets wat de ontwikkeling van de mensen om je heen versterkt, is dat [01:04:00] je zegt het klinkt vreemd in mijn oren.

En niet dat je zegt wat jij zegt dat klopt niet of dat is niet goed, maar wat jij zegt, dat klinkt vreemd in mijn oren, want dan hou je het bij jezelf.

Monique Bolung: Je

Erno Hannink: geeft aan dat jij iets anders gewenst bent en dat opent het gesprek om te kijken, hé, waar komt dat verschil vandaan en wat betekent het eigenlijk voor ons beide, dit verschil?

Ik vind dat dus een supermooie manier hoe je dat verwoordt waar we denk ik als Nederlanders veel van kunnen leren. Als we het gesprek hebben bijvoorbeeld over migratie op dit moment in de maatschappij. Dus als je al kijkt naar hoe op dit moment veel de stemming wordt gemaakt, met name door de politiek en de media uiteraard, zou je kunnen zeggen, hé, ik neem positie in op zo’n moment dat ik dat hoor en zeg, wacht even.

Dit klinkt vreemd in mijn oren. Niet zozeer, dit is fout, want dan blokkeer je de dialoog. Dan krijg je dat je tegenover elkaar staat en dat je gaat vechten. Maar als je [01:05:00] zegt, dit klinkt vreemd in mijn oren, dan open je een dialoog.

Monique Bolung: Ik heb een keer een manager bij een hogeschool dat heel mooi zien doen. Dat ging namelijk over, ze waren bezig met een cultuurverandering.

Dat gaat over meer samenwerking, nou ja, allemaal dat soort dingen. En toen zei hij op een gegeven moment, hé, als Indiaanse man klinkt mij dit vreemd in de oren. Want als ik jullie dit hoor zeggen, dan lijkt het alsof je, als je autonomie als je minder autonomie hebt, dat je dan armer wordt. En ik ben gewend als Indiaanse man, als er meer wij komt, word je rijker.

Ook als individu Nou, ik dacht echt, wat zegt hij dit mooi. En het was veel meer, weet je, het opende de dialoog van hoe kijken jullie daarnaar en wat verlies je dan. Maar kunnen we ook kijken naar wat we dan ook als team ermee winnen als we meer wij [01:06:00] worden, weet je wel. En hij bracht dat zo kalm en rustig en ook waardig, zonder beschuldigingen.

Dus dan leer ik van hem. Hij leert niet van mij ik leer van hem.

Erno Hannink: Nee ik denk dat het wederzijds is. En iemand die ik ook vind die dat heel erg goed doet dat is Paul McCabe. Dat is iemand die bij de Belastingdienst werkt die van oorsprong uit Afrika komt. Ik ben even kwijt welk land, vandaar dat ik continent noem voor het gemak.

En ik ken hem vanuit de Inner Development Goals omgeving. En als ik hem hoor praten, dan hoor ik zo ongelooflijk veel wijsheid in wat hij zegt. Continu denk ik, oh, hier leer ik weer iets. Het is zo’n andere kijk op dingen, zonder te veroordelen. Tegelijkertijd de andere kant laten zien.

Monique Bolung: Ik

Erno Hannink: vind het zo krachtig en zo mooi om dat te zien van mensen.

Nu heb jij… En ook dat is altijd weer een verwondering bij mij. [01:07:00] Heb jij ervoor gekozen om drie elementen in je bedrijf te doen in plaats van één?

Monique Bolung: Je weet, ik ben enorm

Erno Hannink: van de focus en duidelijkheid. Maar jij vindt het belangrijk om drie dingen te doen? Ja. Maar als je naar die drie dingen kijkt, waar ligt voor jouw gevoel je meeste passie Waar zou je het langste mee door willen gaan?

Monique Bolung: Daarom heb ik drie dingen. Nou, laat ik er even gewoon met mijn verstand naar kijken. Dus dan gaan we even gewoon… Kijk, ik heb Tara, dat is voor vrouwelijke leiders aan de top van organisaties. Ik heb zelf het gevoel dat er heel veel gaat veranderen in organisatieland alleen al door AI. Dan heb ik het nog niet eens over de toestand in de wereld om het maar even zo te zeggen.

Ik hoop dat het richting, nou ja, wat jij net vertelde gaat met organisaties Maar het merendeel… Van de organisaties is het natuurlijk nog oldschool ingericht. En met hiërarchie [01:08:00] enzovoort. Dus ik denk dat Tara als lijn het minst duurzaam is. Zoals het nu is. Daar kan ik helemaal mee zijn. Dan heb je Yoda.

Yoda is voor mij helemaal nieuw Dat gaat over oud fout en stout. Ik heb echt nog helemaal geen klanten daarvoor. Het is echt van scratch af aan. Het is gewoon omdat ik het lollig vind. Omdat ik het voel van. Het zou zo mooi zijn als je op een mooie, lollige, waardige stoute manier oud kan worden. Oud kan zijn.

Dus daar zit heel veel levenslust in. Het heeft mijn hart en het is heel nieuw. Dus het is een hele rare beweging. Het is een kiem en het is oud zou ik maar zeggen. Ja, en Putri, dat is voor Indische vrouwen, ja, dat zit gewoon helemaal in mij. En daar [01:09:00] maak ik ook een soort ontwikkeling in door, nog steeds.

En dat loopt ook nog het meest vanzelf. Weet je, ik hoef daar eigenlijk niks aan te doen. En dat is ook de manier van ondernemen die ik wil. Ik wil eigenlijk gewoon zeggen, nou, dit is er. Als je er behoefte aan hebt, je bent van harte welkom. En dat gaat zo bij Putri. En dan denk ik, oh, oké nou, hartstikke mooi.

En ik heb binnenkort een dagretreat. Nou, ik heb alleen maar gezegd, het is er. En nu zit die vol. Ja, het zijn ook maar zes deelnemers maar toch. Weet je, want ik heb gezegd ik wil een kleine groep. Dus daarvan denk ik, oh, als we het hebben over groei die groeit vanzelf. Die groeit vanzelf. Dus als ik kijk naar die drie lijnen denk ik…

En Tara, ik denk, ja, ikzelf kan denk ik op een gegeven moment ook niet meer aansluiten bij wat er in organisaties gebeurt. En misschien zou je ook kunnen zeggen dat juist als [01:10:00] organisaties gaan veranderen want het gaat eigenlijk over doorleiderschap dus het gaat over wijsheid. Dus je zou ook kunnen zeggen, organisaties hebben meer wijsheid nodig.

Dan zou ik een soort Paula de Blot kunnen worden. Goed we gaan zien. Dus ik kan dit niet sturen. Ik loop mee met zoals het zich ontwikkelt. En wie weet, als we elkaar weer eens een keer spreken, ik bedoel niet via de podcast, dat ik zeg, nou, dit liep helemaal niet, dus daar ben ik mee gestopt. Het was

Erno Hannink: natuurlijk een gemene vraag, maar het mooie was dat het dus nu de ruimte aan jou gaf om het iets beter uit te leggen wat in het verschil is tussen die drie.

En daarom stelde ik de vraag stiekem. Dan

Monique Bolung: snap

Erno Hannink: je dat ook. Ik vond het opnieuw… Heerlijk. Om met jou in gesprek te zijn, er zijn nog steeds zoveel dingen waar ik meer van je kan leren, waar ik meer wijsheid bij je op kan halen, die ik graag overdraag. Dus wat ik het [01:11:00] mooiste vind aan deze podcast hebben, is dat ik mensen als jou het verhaal kan laten vertellen.

Dat jij laat zien wat je vindt wat belangrijk is, wat je bijdrage is, wat je doet, waarom dat zo belangrijk voor je is, waarom dat belangrijk is voor de wereld. Omdat dat in mijn optiek wijsheid geeft aan mensen. En dus dat draagt die wijsheid over, niet dat ik dit doe, maar het feit dat jij er bent, dat draagt die wijsheid over.

Dus daarom ben ik super blij dat je er was, vond ik het heerlijk om naar je te luisteren en ook kritisch te zijn naar dingen die je hebt gezegd. Omdat ik daar iets van vind en dat niet daarachter te verschuilen. Dus ik vond het super, dus dankjewel opnieuw Monique. En echt heerlijk Heel graag tot een volgende keer.

Monique Bolung: Is goed. Jij ook bedankt Erno, want je bent echt een hele fijne gast hier. Dank je wel.

By Erno Hannink

Erno is de businesscoach die ondernemers helpt om de lange termijn doelen sneller te realiseren. Ondernemers die het beter willen doen voor de planeet, maatschappij en zichzelf. Met zijn ondersteuning en tips helpt hij je dagelijkse doelen te kiezen zodat je de lange termijn doelen eindelijk gaat realiseren. Test zijn coaching een week lang gratis uit met deze code ERNOHANNINKWEEK op dit platform -> ga naar coach.me. Sluit je aan bij de community van ondernemers die iets bijzonders doen.

Leave a comment

Uw e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *