Terwijl boeren en overheid elkaar in de media stevig te lijf gaan, kiest deze ondernemer een totaal ander pad: regeneratie, gemeenschap, en grond die weer levend wordt.
Anne van Leeuwen — ondernemer én boer — bouwde met Bodemzicht en ’t Gagel bedrijven die meer zijn dan productie: het zijn levende voorbeelden van hoe ondernemen, natuur en samenleving opnieuw verbinden.
Anne startte Bodemzicht op vijf hectare gedegradeerde grond. Geen monocultuur, maar een levend systeem: een no-dig moestuin die ruim honderd gezinnen en restaurants voedt, kippen die de bodem vruchtbaarder maken in plaats van uitputten, en duizenden bomen in een agroforestry-aanleg.
Haar stelling is radicaal: we hebben in 2040 niet minder boeren nodig, maar juist méér boeren. Mensen die op menselijke schaal, in verbinding met het land en hun gemeenschap werken.
Drie besluiten vallen op:
Eén. Geen franchise-model. Anne wil geen Bodemzicht-ketens overal in Nederland. Ze bouwt de Regeneratieve School: een netwerk waarin nieuwe boeren leren wat past bij hún plek en hún context. Plaatsgebonden diversiteit in plaats van schaalvergroting.
Twee. Solidair betalen. Haar groenteabonnement kent drie tarieven: laag, redelijk en goed. Wie meer kan betalen, maakt het mogelijk voor wie minder heeft. Zo draagt de gemeenschap zelf de balans.
Drie. Grond uit de economie. Via Lenteland wordt boerderijgrond geen handelswaar, maar gemeenschapseigendom. Burgers worden mede-eigenaar van hun voedsellandschap.
Als EU Mission Soil Ambassador draagt ze die boodschap nu ook uit in heel Europa.
Wat maakt Anne zo bijzonder? Ze bewijst dat goed ondernemen hier draait om samen doen. Het is geen marketing, het is het businessmodel zélf.
De beloning: meer leven, meer verbondenheid, meer veerkracht.
En de vraag aan jou: wat kan jij binnen jouw onderneming uit de economie halen en teruggeven aan de gemeenschap?
Artikelen & Interviews
- MaatschapWij – “Waarom we véél meer boeren nodig hebben (en hoe we dat voor elkaar krijgen)” (16 mei 2023), interview met Anne van Leeuwen over Bodemzicht, de no-dig moestuin, agroforestry, solidair betalen en de Regeneratieve School.
https://maatschapwij.nu/vitaal/anne-van-leeuwen-bodemzicht/ - Mission Soil Platform (Europese Commissie) – “Meet Mission Soil Ambassadors Perrine, Anne and Tilen” – over haar rol als EU Mission Soil Ambassador en haar komst naar boerderij ’t Gagel in Lochem (2024).
https://mission-soil-platform.ec.europa.eu/index.php/news-events/latest-news/meet-mission-soil-ambassadors-perrine-anne-and-tilen - We Are The Regeneration – Pioniersverhaal Anne van Leeuwen & Ricardo Cano Mateo, Bodemzicht.
https://re-generation.cc/pionier/bodemzicht-anne-van-leeuwen-ricardo-cano-mateo/ - We Are The Regeneration – Longread “Het Gagel” – over de lentelandboerderij ’t Gagel in Lochem (Anne van Leeuwen, Ricardo Cano, Daan Houwers, Roos Burger).
https://re-generation.cc/longread/het-gagel-anne-van-leeuwen-ricardo-cano-daan-houwers-roos-burger/
Websites van de onderneming
- Bodemzicht – https://www.bodemzicht.nl/ – cursussen, opleidingen en de CSA-tuinderij.
- ’t Gagel – https://gagel.nl/ – lentelandboerderij in Lochem met groenteabonnement, rondleidingen en verblijf.
- Lenteland – https://lente.land/ – grond uit de economie, gemeenschapseigendom van boerderijen.
- De Regeneratieve School – https://regeneratieveschool.nl/ – decentraal onderwijsnetwerk van regeneratieve pioniers.
